"İxrac rekord həddə artdığı üçün daxili bazarda ehtiyat tükəndi və o üzdən qiymət bahalaşdı"

Soğanın istehsal coğrafiyası da genişdir. Bu gün təxminən 170 ölkə onun yetişdirilməsi ilə məşğuldur. Əsas istehsalçı və ixracatçı ölkələr Niderland, Hindistan, Çin, İspaniya, Meksika, Misir və ABŞ-dır. Bununla yanaşı,  başqa ölkələr də dünya bazarına az-çox soğan çıxarır.
Xəbər verildiyi kimi, fevral ayının əvvəlində Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti soğanın ölkə ərazisindən aparılması müvəqqəti olaraq tənzimlənən mallar siyahısına daxil olunması barədə qərar qəbul edib. Bəs qeyri neft-qaz sektoru üzrə ixracda maraqlı olan ölkəmizin belə qərar verməsinin səbəbi nədir? Təbii ki, daxili bazarın qorunması və istehlakçıların mənafeyinin nəzərə alınması. Məlumdur ki, daxili bazarda cari ilin əvvəlindən soğanın qiyməti kəskin şəkildə artaraq 1,2-1,7 manata qədər yüksəlib. Qiymətin belə bahalaşması alıcılıq qabiliyyəti aşağı olan istehlakçılara çətinlik yaradıb. Odur ki, hökumət bunun qarşısını almaq üçün soğanın ixracını tənzimləməklə yanaşı, idxalı stimullaşdırmaq məqsədilə tədbir görüb. Yəni soğanı gömrük rüsumundan azad edib. 
Kənd Təsərrüftaı Nazirliyinin Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzinin rəhbəri Firdovsi Fikrətzadə də deyir ki, dünya bazarında soğana olan tələbatın çoxalması və qiymətin yüksək olması ölkəmizdən onun ixracının görünməmiş həcmdə artmasına səbəb olduğu üçün daxili tələbatın ödənilməsində problemlər yaşanmağa başlandı: "Təkcə ötən ilin dekabr ayında Azərbaycandan 727, cari ilin yanvarında isə 1864 ton soğan ixrac olundu. Daxili bazarda  illik soğan istehlakı təxminən 250-270 min tondur. Hər il daxili tələbatdan 45-50 min ton çox ehtiyat yaranırdı. Məlum səbəbdən bu il ixrac rekord həddə artdığı üçün daxili bazarda ehtiyat tükəndi və o üzdən qiymət bahalaşdı". 
Elə isə belə halların təkrar olunmaması üçün nə etmək lazımdır? Fikrimizcə, bu sahədə Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Belə ki, nazirlik təkcə soğanın deyil, digər kənd təsərrüfatı məhsullarının da dünya bazarındakı vəziyyətini daim nəzarətdə saxlamaqla təhlillər aparmalıdır. Bundan sonra yerlərdə fermerlərlə görüşlər keçirib hansı məhsullara daxili və xarici bazarlarda tələbatın olması barədə məlumat verməlidir. Belə olan halda daxili tələbat ödəndikdən sonra ixracı da artırmaq mümkündür. Bu həm fermerlərin, həm də yerli istehlakçıların xeyrinə olar.
İllik 12.99%-dən 40 000 AZN-dək zaminsiz komissiyasız kredit!
© "Azərbaycan" / marja.az