"İdxal gömrük rüsumlarının potensialı büdcəyə tam reallaşmayıb"

Gömrük orqanlarının xətti ilə dövlət büdcəsinə təmin edilən gömrük ödənişlərinin növləri səviyyəsində aparılmış təhlillər bəzi gəlir mənbələri üzrə potensialın tam reallaşmadığını göstərib.
Bu barədə Hesablama Palatasının 2022-ci ilin dövlət büdcəsinin icrasına verdiyi rəydə bildirilib.
Palata qeyd edib ki, 2022-ci ildə idxal gömrük rüsumları üzrə 1296,0 mln. manat məbləğində müəyyən edilmiş proqnoz 98,4 mln. manat və ya 7,6% çox olmaqla 1394,4 mln. manat məbləğində icra edilsə də, daxilolmaların idxal rüsumuna cəlb olunan idxalın həcmində nisbət göstəricisi əvvəlki illə müqayisədə azalıb. Hesabat ilində idxal rüsumuna cəlb olunan idxalın həcminin 10593,4 mln. manat olduğunu nəzərə alaraq, həmin ildə dövlət büdcəsinə köçürülmüş 1394,4 mln. manat məbləğində vəsaitin idxalın həcmində xüsusi çəkisi ötən ilin eyni göstəricisi ilə müqayisədə 0,3 faiz bəndi azalmaqla 13,2% təşkil edib ki, bu da qeyd edilən mənbə üzrə potensialın dövlət büdcəsinin gəlirləri qismində tam reallaşdırılmadığını göstərir.
Hesablama Palatası əlavə edib ki, təqdim edilmiş məlumatlara əsasən 2022-ci il üzrə idxal rüsumuna cəlb edilmiş idxalın strukturunda idxal gömrük rüsumlarının azalmasına təsir edə biləcək dəyişikliklər izlənilmir. Həmçinin, ölkəyə malların idxalına görə tutulan idxal rüsumunun məbləği idxal rüsumuna cəlb edilən idxalın həcmi ilə əvvəlki illərin göstəriciləri nəzərə alınmaqla adekvatlıq təşkil etməyib.
Belə ki, 2021-ci ildə idxal rüsumuna cəlb edilən hər min manatlıq mallara görə büdcəyə orta hesabla 135,04 manat məbləğində idxal gömrük rüsumu daxil olduğu halda, 2022-ci ildə bu göstərici 3,42 manat azalaraq 131,63 manata enib. Bununla yanaşı, 2022-ci ildə spesifik dərəcə ilə rüsum tutulan idxal rüsumu üzrə dövlət büdcəsinə 386,1 min manat məbləğində vəsait daxil olub ki, bu da 51,0 mln. manat müəyyən edilmiş proqnoza nisbətən 50,6 mln. manat və ya 99,2%, 2021-ci ilin icra göstəricisinə nisbətən isə 32,3 mln. manat və ya 98,8% az olub.
DGK-nin təqdim etdiyi məlumatlara əsasən hesabat ilində spesifik dərəcə ilə idxal rüsumuna cəlb edilən idxalın həcmi 2021-ci ilə nisbətən 129,4 mln. manat və ya 8,8% artaraq 1598,5 mln. manata yüksəlib. 2021-ci ildə ödənilmiş idxal rüsumunun idxalın həcmində xüsusi çəkisi 2,2% təşkil etdiyi halda, bu göstərici 2022-ci ildə 0,02% olub ki, bu da hesabat ili üçün ödənilməli idxal rüsumunun idxalın həcmində xüsusi çəkisinin əvvəlki ildə olduğu səviyyədə saxlanılmasının təmin edilməməsi şəraitində bu mənbə üzrə daxilolmada əhəmiyyətli dərəcədə fərqlərin yaranmasına təsir edən əsas amillərdən olub. Eyni zamanda, yaranmış fərq spesifik dərəcə ilə rüsum tutulan idxal rüsumlarının digər təsnifat kodları üzrə dövlət büdcəsinə köçürülməsi ilə əlaqələndirilə bilər. / marja.az

Maliyyə     Tarix: 24 may 2023

Oxşar xəbərlər

Bitki yağları idxalı 34,9% artdıb, ilk 5 ayda 101 milyon dolları keçib

2026-cı ilin yanvar-may aylarında Azərbaycana 101 milyon 218 min dollar dəyərində bitki və heyvan mənşəli piylər və yağlar idxal olunub. 2025-ci ilin eyni dövründə bu göstərici 75 milyon 55,1 min dollar idi. Bu barədə Dövlə

Azərbaycanın qeyri-neft ixracı 8 ayda 2,8 milyard dolları keçib – 17,6% ARTIM

İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi (İİTKM) "İxrac icmalı"nın 2026-cı ilin sentyabr sayına dair ilkin göstəriciləri təqdim edib. İcmala əsasən, 2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycanı

Azərbaycanın tədiyyə balansında 323 milyon dollarlıq kəsir

2026-cı ilin 1-ci rübü üzrə tədiyə balansı qlobal əmtəə, xidmət və maliyyə bazarlarındakı qiymət və indekslərin yüksək dəyişkənliyindən təsirlənmişdir. Bu dövrdə cari əməliyyatlar balansında 1.7 mlrd. dollar həcmində profisi

Azərbaycan iqtisadiyyatı 21 ildə 3,8 dəfə böyüyüb

Azərbaycanın ümumi daxili məhsulu 2003–2024-cü illər ərzində real ifadədə 3,8 dəfə artıb. xəbər verir ki, göstəricilər "Rəqabətin inkişafına və inhisarçılıq fəaliyyətinin qarşısının alınmasına dair 2027–2029-cu illə

Büdcə təşkilatlarına metodiki dəstəyin göstərilməsi üçün "Xəzinə Bələdçisi" hazırlanıb

Maliyyə Nazirliyi yanında Dövlət Xəzinədarlıq Agentliyi tərəfindən göstərilən xidmətlər üzrə müraciətlərin qəbulu və icra prosesində büdcə təşkilatlarına metodiki dəstəyin göstərilməsi üçün "Xəzinə Bələdçisi" hazırlanıb

Azərbaycanda kassa aparatları ilə qeydə alınan dövriyyə 3 milyard manatdan çox artıb

2026-cı ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda yeni nəsil nəzarət-kassa aparatları (NKA) vasitəsilə qeydə alınan dövriyyə 23 milyard 328,9 milyon manata çatıb. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 3 milyard 51,7 milyo

Dövlət Vergi Xidməti süni intellektə keçir, məktubları artıq süni intellekt emal edir

Dövlət Vergi Xidməti (DVX) süni intellekt və məlumat analitikası texnologiyalarının tətbiqini genişləndirir. Hazırda qurumda sənəd dövriyyəsi, proqram təminatının test edilməsi, ƏDV geri al sisteminin emalı və digər istiqamətlərd

Dünya maliyyə bazarları ilə bağlı həftəlik analiz

()  İnvestAZ-dan dünya maliyyə bazarları ilə bağlı həftəlik analiz. InvestAZ İnvestisiya Şirkəti tərəfindən aparılan həftəlik bazar araşdırmalarına görə, 13–19 iyul 2026-cı il tarixlərində qlobal maliyyə bazarlarında əsa

Dövlət büdcəsinə ödəniləcək vəsait 4 milyard manatı keçib – Artıq ödəmələr də yüksəlib

2026-cı il iyulun 1-nə dövlət büdcəsinə ödəniləcək vəsaitin məbləği 4 milyard 50,4 milyon manata çatıb. Azərbaycan Respublikası Maliyyə Nazirliyinin 2026-cı ilin birinci yarısına dair hesabatına istinadən xəbər verir ki


iqtisadi xeberler depozit faizleri dollar məzənnəsi kripto rubl mezenne