AMB: inflyasiyanın yarıdan çoxu xaricdəki qiymət artımlarından qaynaqlanıb

Azərbaycanda sentyabrda qeydə alınan 5,5%-lik illik inflyasiyanın 2,89 faiz bəndi ticarət tərəfdaşlarındakı qiymət artımlarının təsiri ilə formalaşıb.
Banker.az xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) baş direktoru Azər Ələsgərov oktyabrın 29-da pul siyasəti qərarına dair keçirilən mətbuat konfransında bildirib. Açıqlanan göstəriciyə əsasən, bu amilin illik inflyasiyadakı payı təxminən 52,5% təşkil edir.
İdxal inflyasiyası xaricdən alınan məhsul və xammalın bahalaşmasının daxili qiymətlərə ötürülməsini ifadə edir. Bu təsir həm hazır idxal mallarının qiymətində, həm də xarici xammaldan istifadə edən yerli istehsalçıların xərclərində özünü göstərə bilər. AMB-nin açıqlamasına görə, xarici qiymət artımlarının Azərbaycana ötürülmə dərəcəsi manatın nominal effektiv məzənnəsinin — ticarət tərəfdaşlarının valyutalarına qarşı orta çəkili məzənnəsinin dinamikasından da asılıdır.
Sentyabrda illik inflyasiya avqustdakı 5,7%-dən 5,5%-ə enərək Mərkəzi Bankın 4±2%-lik hədəf intervalında qalıb. Qida məhsulları, alkoqollu içkilər və tütün məmulatları illik müqayisədə 6,9%, ödənişli xidmətlər 5,1%, qeyri-qida məhsulları isə 3,6% bahalaşıb. Dövlətin tənzimlədiyi qiymətlər və mövsümi kənd təsərrüfatı məhsulları çıxılmaqla hesablanan baza inflyasiyası avqustdakı 5,1%-dən sentyabrda 4,9%-ə düşüb.
Mərkəzi Bankın oktyabrda yenilədiyi baza ssenarisinə əsasən, həm 2026-cı ilin, həm də 2027-ci ilin sonunda illik inflyasiya 5,9% gözlənilir. İyul proqnozu ilə müqayisədə cari il üzrə gözlənti 6,1%-dən 5,9%-ə endirilib, gələn il üzrə isə 5,8%-dən 5,9%-ə yüksəldilib. Proqnoz dövlət tərəfindən tənzimlənən qiymət və tariflərin sabit qalması fərziyyəsinə əsaslanır.
AMB inflyasiya risklərinin əsasən beynəlxalq mühitlə bağlı olduğunu bildirir. Enerji və ərzaq qiymətlərinin yüksəlməsi, eləcə də bu bahalaşmanın ticarət tərəfdaşları vasitəsilə daxili qiymətlərə ötürülməsi əhəmiyyətli risk olaraq qalır. Mövcud fiskal və pul siyasəti şəraitində daxili tələbin inflyasiya təzyiqlərini əhəmiyyətli dərəcədə artıracağı isə gözlənilmir.