"Finex Kredit" BOKT-da ciddi azalmalar baş verib, 1 milyon 373 min manat zərərə düşüb

"Finex Kredit" BOKT ASC 2025-ci ili 1 milyon 374 min manat zərərlə başa vurub. Halbuki 2024-cü ildə təşkilat 1260 manat xalis mənfəət əldə etmişdi. Beləliklə, BOKT-un maliyyə nəticəsi illik müqayisədə təxminən 1 milyon 375 min manat pisləşib.
Bu barədə Marja.az "Finex Kredit" BOKT ASC-nin 31 dekabr 2025-ci il tarixində bitən il üzrə Maliyyə Hesabatlarına istinadən xəbər verir.
Mənfəət və zərər göstəriciləri
2025-ci ildə "Finex Kredit" BOKT ASC-nin faiz gəlirləri 570,72 min manat təşkil edib. 2024-cü ildə bu göstərici 694,31 min manat idi. Beləliklə, faiz gəlirləri 123,59 min manat və ya 17,8% azalıb.
Təşkilatın faiz xərcləri isə 2024-cü ildəki 230,47 min manatdan 2025-ci ildə 218,40 min manata düşüb. Faiz xərclərində azalma 12,07 min manat və ya 5,2% təşkil edib.
Nəticədə BOKT-un xalis faiz gəliri 2025-ci ildə 352,32 min manat olub. Bu göstərici 2024-cü ildə 463,84 min manat təşkil etmişdi. Beləliklə, xalis faiz gəliri 111,52 min manat və ya 24% azalıb.
Komissiya gəlirləri azalıb, komissiya xərcləri kəskin artıb
2025-ci ildə "Finex Kredit"in haqq və komissiya gəlirləri 113,65 min manat olub. 2024-cü ildə bu göstərici 122,91 min manat idi. Azalma 9,26 min manat və ya 7,5% təşkil edib.
Eyni zamanda, haqq və komissiya xərcləri kəskin artıb. 2024-cü ildə bu xərclər 31,77 min manat olduğu halda, 2025-ci ildə 126,76 min manat təşkil edib. Bu, 94,99 min manat və ya 299% artım deməkdir.
Ümumi və inzibati xərclər də artıb. Bu xərc maddəsi 2024-cü ildə 553,69 min manat, 2025-ci ildə isə 600,19 min manat olub. Artım 46,50 min manat və ya 8,4% təşkil edib.
Əsas zərər ehtiyat ayırmaları hesabına yaranıb
2025-ci ildə təşkilatın maliyyə nəticəsinə ən ciddi mənfi təsir ehtiyat ayırmaları üzrə olub.
Hesabata görə, "Finex Kredit" 2025-ci ildə:
• vaxtı keçmiş kreditlər üzrə ehtiyatlara 710,64 min manat ayırıb;
• digər aktivlər üzrə ehtiyatlara 401,90 min manat ayırıb.
Bu iki maddə üzrə ümumi ehtiyat ayırmaları 1 milyon 112,54 min manat təşkil edib. 2024-cü ildə bu istiqamətlər üzrə xərc göstərilməmişdi. Məhz bu amil şirkətin 2025-ci ildə mənfəətdən ciddi zərərə keçməsində əsas rol oynayıb.
Vergidən əvvəlki nəticə mənfidədir
2025-ci ildə "Finex Kredit" BOKT ASC-nin mənfəət vergisi xərcindən əvvəl zərəri 1 milyon 373,52 min manat olub. 2024-cü ildə isə təşkilat 1260 manat mənfəət əldə etmişdi.
Təşkilat 2025-ci ildə mənfəət vergisi xərci ödəməyib. Nəticədə vergilər ödənildikdən sonra xalis zərər də 1 milyon 373,52 min manat təşkil edib.
Başqa sözlə, BOKT 2024-cü ildə simvolik mənfəət əldə etdiyi halda, 2025-ci ildə maliyyə nəticəsi 1 milyon 374,78 min manat pisləşərək zərərə çevrilib.
Aktivləri 2 dəfə azalıb
2025-ci ilin sonunda "Finex Kredit" BOKT ASC-nin cəmi aktivləri 1 milyon 860 min manat təşkil edib. 2024-cü ilin sonunda bu göstərici 3 milyon 789 min manat idi. Beləliklə, təşkilatın aktivləri illik müqayisədə 1 milyon 929,43 min manat və ya 50,9% (2 dəfə) azalıb.
Kredit portfeli 28% azalıb
Hesabata əsasən, "Finex Kredit"in müştərilərə verilən kreditləri 2025-ci ilin sonunda 1 milyon 960,65 min manat olub. 2024-cü ilin sonunda bu göstərici 2 milyon 715,54 min manat təşkil etmişdi. Beləliklə, kredit portfeli 754,89 min manat və ya 27,8% azalıb.
Eyni zamanda, 2025-ci ildə müştərilərə verilən kreditlər üzrə xüsusi ehtiyat 418,26 min manat təşkil edib. 2024-cü ildə bu maddə üzrə ehtiyat göstərilməmişdi. Bu isə kredit portfelinin keyfiyyəti üzrə risklərin artdığını göstərən əsas göstəricilərdən biridir.
Nağd vəsaitlər 90% azalıb
Təşkilatın nağd vəsait və hesab qalıqları 2025-ci ilin sonunda 38,57 min manat təşkil edib. 2024-cü ilin sonunda bu göstərici 392,46 min manat idi. Beləliklə, nağd vəsait və hesab qalıqları 353,89 min manat və ya 90,2% azalıb.
Digər aktivlər də kəskin azalıb. Bu göstərici 441,78 min manatdan 71,29 min manata düşüb. Azalma 370,49 min manat və ya 83,9% təşkil edib.
Qeyri-maddi aktivlər isə 91,02 min manatdan 11,56 min manata enib. Bu maddə üzrə azalma 79,46 min manat və ya 87,3% olub.
Bununla yanaşı, əmlak və avadanlıq 2024-cü ildəki 148,50 min manatdan 2025-ci ildə 151,59 min manata yüksəlib. Artım 3,09 min manat və ya 2,1% təşkil edib.
Öhdəliklər 68% azalıb
2025-ci ilin sonunda "Finex Kredit" BOKT ASC-nin cəmi öhdəlikləri 841,73 min manat olub. 2024-cü ilin sonunda bu göstərici 2 milyon 635,32 min manat idi.
Beləliklə, təşkilatın öhdəlikləri 1 milyon 793,59 min manat və ya 68,1% azalıb.
Öhdəliklərdə əsas azalma bir neçə istiqamətdə qeydə alınıb:
• Bankların kreditləri 341,81 min manatdan sıfıra düşüb — 341,81 min manat və ya 100% azalma;
• Buraxılmış borc qiymətli kağızları 1 milyon 467,21 min manatdan 587,87 min manata düşüb — 879,34 min manat və ya 59,9% azalma;
• Digər öhdəliklər 646,75 min manatdan 253,86 min manata enib — 392,89 min manat və ya 60,7% azalma.
Kapital 12% azalıb
2025-ci ilin sonunda "Finex Kredit" BOKT ASC-nin cəmi kapitalı 1 milyon 018,14 min manat təşkil edib. 2024-cü ilin sonunda kapital 1 milyon 153,98 min manat idi. Beləliklə, kapital 135,84 min manat və ya 11,8% azalıb.
Bununla yanaşı, təşkilatın nizamnamə kapitalı 2025-ci ildə artıb. Belə ki, nizamnamə kapitalı 1 milyon 672 min manatdan 2 milyon 912 min manata yüksəlib. Artım 1 milyon 240 min manat və ya 74,2% təşkil edib.
Lakin cari ilin böyük zərəri kapitala ciddi mənfi təsir göstərib. 2025-ci ildə cari ilin xalis zərəri 1 milyon 373,52 min manat olub. 2024-cü ildə isə bu maddə üzrə 1,25 min manat mənfəət göstərilmişdi.
Keçmiş illərin xalis zərəri 2025-ci ilin sonunda 705,87 min manat təşkil edib. 2024-cü ildə bu göstərici 707,13 min manat idi. Azalma 1,26 min manat və ya 0,2% olub.
Kapital ehtiyatı isə 187,86 min manatdan 185,53 min manata düşüb. Azalma 2,33 min manat və ya 1,2% təşkil edib.
Yekun
2025-ci ildə "Finex Kredit" BOKT ASC-nin maliyyə göstəricilərində əsas mənfi dəyişiklik mənfəətlilik üzrə qeydə alınıb. Təşkilat 2024-cü ili kiçik mənfəətlə başa vursa da, 2025-ci ildə 1 milyon 373,52 min manat zərər edib. Bu dəyişiklik əsasən kreditlər və digər aktivlər üzrə yaradılan böyük həcmli ehtiyatlarla bağlıdır.
Şirkətin əsas gəlir bazası da zəifləyib. Faiz gəlirlərinin 17,8%, xalis faiz gəlirinin isə 24% azalması kredit fəaliyyətindən əldə edilən gəlirlərin daraldığını göstərir. Bununla yanaşı, komissiya xərclərinin təxminən 4 dəfə artması və inzibati xərclərin yüksəlməsi mənfəətə əlavə təzyiq yaradıb.
Balans göstəricilərində isə şirkətin aktiv bazasının yarıbayarı kiçilməsi diqqət çəkir. Aktivlərin 50,9% azalması əsasən kredit portfelinin, nağd vəsaitlərin və digər aktivlərin azalması ilə bağlıdır. Kredit portfelinin 27,8% azalması təşkilatın fəaliyyət həcminin daraldığını göstərir.
Müsbət məqam kimi öhdəliklərin 68,1% azalmasını qeyd etmək olar. Bank kreditlərinin tam bağlanması və borc qiymətli kağızları üzrə öhdəliklərin azalması borc yükünün azaldığını göstərir. Lakin buna baxmayaraq, böyük zərər kapitalı aşağı salıb.
Ümumilikdə, 2025-ci ildə "Finex Kredit" BOKT ASC daha az borclu, lakin daha kiçik aktiv bazasına və zəifləmiş mənfəətlilik göstəricilərinə malik maliyyə qurumuna çevrilib. Əsas risk göstəricisi isə kreditlər üzrə ehtiyatların artması və bunun nəticəsində yaranan iri həcmli zərərdir.