Əməkhaqqından bu məbləğlərin tutulmasına yol verilmir

Əməkhaqqından bu məbləğlərin tutulmasına yol verilmirTəcrübədə ən çox çaşqınlıq yaradan məqamlardan biri də əməkhaqqından hansı icbari tutulmaların edilməsi və bunların maksimum miqdarı ilə bağlı məsələlərdir. Mövzunu əmək qanunvericiliyi eksperti Nüsrət Xəlilovun şərh edib.
Əməkhaqqından qanunvericiliklə müəyyən edilmiş normalar daxilində vergi, sosial sığorta haqqı, işsizlikdən sığorta və icbari tibbi sığorta haqqı üzrə müvafiq tutulmalarla yanaşı, yalnız işçinin yazılı razılığı ilə, yaxud məhkəmənin qərarı ilə qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş icra sənədləri üzrə də tutulma ola bilər.
İşçinin əməkhaqqından müvafiq məbləğlərin tutulması aşağıdakı halda baş verə bilər:
– işəgötürənin sərəncamı ilə;
– işçinin razılığı ilə:
– məhkəmənin qərarı ilə.
İşəgötürənin sərəncamı ilə işçinin əməkhaqqından yalnız aşağıdakı ödənişlər tutulur:
– qanunvericiliklə müəyyən edilmiş müvafiq vergilər, sosial sığorta haqları və digər icbari ödəmələr;
– qanunvericilikdə nəzərdə tutulan icra sənədləri üzrə müəyyən edilmiş məbləğ;
– işəgötürənə işçinin (tam maddi məsuliyyət daşıdığı hallar istisna olunmaqla) təqsiri üzündən onun orta aylıq əməkhaqqından artıq olmayan miqdarda vurduğu ziyanın məbləği;
– müvafiq iş ilinə görə məzuniyyətə çıxmış və həmin iş ili bitənədək işdən çıxdığı halda məzuniyyətin işlənməmiş günlərinə düşən məzuniyyət pulu;
– xidməti ezamiyyətə göndərilən işçiyə avans olaraq verilmiş ezamiyyə xərclərinin ezamiyyətdən qayıtdıqdan sonra artıq qalmış borc məbləği;
– mühasibat tərəfındən ehtiyatsızlıqla səhvən yerinə yetirilən riyazi əməliyyatlar nəticəsində artıq verilmiş məbləğlər;
– təsərrüfat ehtiyaclarından ötrü malların, əmtəələrin alınması üçün verilmiş, lakin xərclənməmiş və vaxtında qaytarılmamış pulun məbləği;
– kollektiv müqavilələrdə nəzərdə tutulan hallarda müəyyən edilmiş məbləğ;
– həmkarlar ittifaqının üzvü olan işçilərin əməkhaqqından mühasibat vasitəsilə tutulan və 4 iş günü müddətində həmin müəssisənin həmkarlar ittifaqı təşkilatının xüsusi hesabına köçürülən həmkarlar ittifaqına üzvlük haqları.
İşəgötürən avansın qaytarılması, borcun ödənilməsi üçün müəyyən edilmiş müddətin qurtardığı gündən və ya səhv riyazi hesablamalar nəticəsində düzgün hesablanmamış pulun verildiyi gündən bir ay müddətində məbləğin tutulması haqqında mühasibat əməliyyatı apara bilər. Bu müddət bitdikdən sonra işçidən həmin məbləğlər tutula bilməz.
İşdənçıxma müavinəti və qanunvericiliyə müvafiq olaraq vergi tutulmayan digər ödənclərdən məbləğlərin tutulmasına yol verilmir.
İşçinin ərizəsində göstərdiyi məbləğdə və müddətlərdə əməkhaqqınun müvafiq hissəsi kommunal xərclərin, bankdan aldığı ssudaların, kreditlərin və digər şəxsi borclarının ödənilməsi üçün tutularaq kreditorlara göndərilə bilər. İşçi belə ərizə ilə işəgötürənə müraciət etməyibsə, onun kreditorlarının tələbi ilə işçinin borcları əməkhaqqından tutula bilməz.
Hər dəfə əməkhaqqı verilərkən tutulan bütün məbləğlərin ümumi miqdarı işçiyə verilməli olan əməkhaqqının 20 faizindən və müvafiq qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş hallarda isə 50 faizindən artıq ola bilməz. Əməkhaqqından bir neçə icra sənədinə əsasən məbləğlər tutularkən bütün hallarda işçinin əməkhaqqının 50 faizi saxlanmalıdır.
Qeyd edilmiş məhdudiyyətlər islah işləri çəkərkən habelə alimentlərin tutulması, sağlamlığa vurulmuş ziyanın ödənilməsi, ailəni dolandıranın itkisi nəticəsində zərər çəkmiş şəxslərə vurulmuş ziyanın ödənilməsi və cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın ödənilməsi zamanı işçiyə verilən əməkhaqqından məbləğlərin tutulmasına şamil edilmir.
İşçinin razılığı ilə işçinin ərizəsində göstərdiyi məbləğdə və müddətlərdə əməkhaqqının müvafiq hissəsi kommunal xərclərin, bankdan aldığı ssudaların, kreditlərin və digər şəxsi borclarının ödənilməsi üçün tutularaq kreditorlara göndərilə bilər. İşçi belə ərizə ilə işəgötürənə müraciət etməyibsə, onun kreditorlarının tələbi ilə işçinin borcları əməkhaqqından tutula bilməz.
Məhkəmənin qərarı ilə işçinin hər hansı bank və s. kimi borcları onun kreditorlarının tələbi ilə işçinin əməkhaqqından tutula bilməz., yalnız məhkəmə qərarı ilə icra sənədinə əsasən tutula bilər.
Mənbə: "Əmək qanunvericiliyinin praktiki izahı" kitabı / banker.az


BiZNES.AZ
Xəbərlər     Baxılıb: 25   Tarix: 23 noyabr 2022
f Paylaş

DİGƏR XƏBƏRLƏR

ABŞ-ın neft ehtiyatlarının azalması davam edir

Ötən həftənin yekunlarına görə, ABŞ-ın kommersiya neft ehtiyatları 4 800 min barel azalaraq, təxminən 430 55 min barel təşkil edib. Bundan öncə analitiklər ABŞ-ın kommersiya neft ehtiyatlarının 2 200 min barel azalacağın

TAP bazara təklif olunan ötürmə gücünü maksimuma çatdırıb

Azərbaycan qazını Avropaya nəql edən Trans-Adriatik boru kəməri (TAP) bir gün əvvəl bazara təklif olunan ötürmə gücünü maksimuma çatdırıb. Bu barədə TAP-ın Yunanıstandakı ölkə nümayəndəsi İoannis Maris bildirib. "TA

Azərbaycan neftinin qiyməti 91 dolları ötüb

Dünya bazarında "Azeri Light" (CIF) markalı neftin qiyməti artıb. xəbər verir ki, Azərbaycan neftinin 1 barelə olan qiyməti 5.9 ABŞ dolları və ya 6.93% artaraq, 91.09 dollar təşkil edib

Avropada qazın qiyməti 1 300 dolları keçib

Ötən gün keçirilən hərracların bağlanışında Avropada qazın 1 00 kubmetrinin qiyməti 1 300 ABŞ dollarını ötüb. xəbər verir ki, 22 noyabr tarixində dekabr fyuçerslərinin qiyməti TTF (Niderlandın "Title Transfer Facility"

Düşmən Şuşa, Tərtər, Kəlbəcər və Daşkəsəni ATƏŞƏ TUTDU 

Noyabrın 22-si saat 22:15-dən noyabrın 23-ü saat 01:15-dək Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri İstisu və Basarkeçər rayonunun Günəşli yaşayış məntəqələri istiqamətlərində yerləşən mövqelərindən Ordumuzun Kəlbəcər rayonunu

Müdafiə Nazirliyi Ermənistanın yaydığı məlumatı TƏKZİB ETDİ

"Azərbaycan Ordusu Ermənistan bölmələrinə atəş açmayıb". Bu barədə -a Müdafiə Nazirliyindən bildirilib. "Noyabrın 22-si saat 22:00-dan 22:45-dək Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələrinin mövqeləri istiqamətind

Azərbaycanda mobil telefonların qiyməti 32% bahalaşıb – Son qiymətlər

Azərbaycanda oktyabr ayında mobil telefonların qiyməti bahalaşıb. bu barədə Dövlət Statistika Komitəsinə istinadən xəbər verir. Bütün qiymətlər orta ölçüdə götürülür. Məlumata görə, oktyabr ayında 1 ədəd mobil telefonun ort

Mərkəzi Bankın valyuta məzənnələri - CƏDVƏL

Azərbaycan Mərkəzi Bankının bu günə olan rəsmi valyuta məzənnələrinə əsasən, ABŞ dollarının məzənnəsi dəyişməyərək 1,700 manat olub. xəbər verir ki, avronun məzənnəsi 0,55 % artaraq 1,7535 manat, Rusiya rublunun məzənnəs

Twitter "mavi tık" verilməsini dayandırdı

Twitter "mavi tık" tətbiqinin bir müddət dayandırıldığını açıqlayıb. xəbər verir ki, bununla bağlı "Twitter"in baş direktoru Elon Musk məlumat verib. O, bildirib ki, təqlidetmənin dayandırılmasına yüksə

İsrail Prezidenti İlham Əliyevə ZƏNG ETDİ

Noyabrın 22-də İsrail Dövlətinin Prezidenti İsxak Hersoq Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevə zəng edib. xəbər verir ki, İsxak Hersoq İsraildə Azərbaycan səfirliyinin açılması barədə qərara görə Prezident İlha

İsrail Prezidenti Azərbaycan liderinə təşəkkür etdi

İsrail Prezidenti İsxak Hersoq bu ölkədə Azərbaycan səfirliyinin açılması qərarına görə Prezident İlham Əliyevə təşəkkür edib. xəbər verir ki, bu barədə İsrailin dövlət başçısı Azərbaycan lideri ilə telefon danışığı zaman

Bu rayonların qaz təchizatında müvəqqəti fasilə yaranacaq

SOCAR-ın "Qaz İxrac" İdarəsinə məxsus "Yaşma-Siyəzən" Magistral Qaz Kəmərində (MQK) görüləcək təmir işləri ilə əlaqədar, sabah saat 10:00-dan 17:00-dək "Yaşma-Siyəzən" MQK-dən qidalanan "Giləzi"


iqtisadi xeberler bitcoin qiymeti bitkoin almaq valyuta xeberleri biznes ideyalari