İnsan beyni 44 yaşdan sonra qocalmağa başlayir: alimlər bu prosesi necə yavaşlatmağın yollarini aşkarlayiblar

İnsan beyni 44 yaşdan sonra qocalmağa başlayir: alimlər bu prosesi necə yavaşlatmağın yollarini aşkarlayiblarABŞ alimləri insan beyninin təxminən 44 yaşdan etibarən daha pis düşünməyə başladığını bildiriblər. Stouni-Bruk Universitetinin əməkdaşları aparılan araşdırmalar nəticəsində ilk kognitiv qabiliyyətlərin pisləşmə əlamətlərinin orta hesabla 44 yaşda göründüyünü müəyyən ediblər. Bu araşdırmanın nəticələri PNAS jurnalında dərc edilib.
Beyin qocalmasinin səbəbləri
Amerikalı alimlər müəyyən ediblər ki, insan beyninin qocalması əsasən neyronlarda enerji çatışmazlığı səbəbindən baş verir. Bu amil kognitiv funksiyaların zəifləməsinə səbəb olur.
Araşdırmalara görə, yaşla bağlı düşünmə zəifliyi ən çox 67 yaşda nəzərə çarpır. Təxminən 90 yaşında isə bu proses stabil hala gəlir.
Beyin qocalmasini nə təsir edir?
Mütəxəssislər 19 300 könüllü insanın genetik məlumatlarını təhlil ediblər. Araşdırmalar göstərib ki, beyinin funksiyalarının zəifləməsi GLUT4 və APOE zülalları ilə bağlıdır. GLUT4 zülalı qlükozanın mənimsənilməsinə, APOE isə lipidlərin nəqlinə cavabdehdir.
Məhz APOE zülalı Altsheymer xəstəliyinin risk faktorlarından biri hesab edilir.
Beyin qocalmasini necə yavaşlatmaq olar?
Alimlər təsdiqləyiblər ki, beyinin qocalma prosesini alternativ enerji mənbələri vasitəsilə yavaşlatmaq mümkünüdür.
40-80 yaş aralığında olan 100-dən çox insanın iştirakı ilə aparılan təcrübələrdə iştirakçılara qlükoza çatışmazlığını kompensasiya edən qida əlavələri verilib. Təcrübənin nəticələri göstərib ki, onların neyrometabolik göstəriciləri normaya dönüb. Alimlərin sözlərinə görə, vaxtında edilən profilaktik tədbirlər neyrodegenerativ xəstəliklərin inkişaf riskini azalda bilər.
Bundan əvvəl Yaponiyalı alimlər ərik (qaysı) meyvəsinin qocalmanın qarşısını almaqda kömək etdiyini müəyyən ediblər. / banker.az

Maraqlı     Tarix: 12 mart 2025

Oxşar xəbərlər

Hindistanın kosmik inqilabı: startaplar qlobal yarışın qaydalarını dəyişir

Hindistanın dərin texnologiyalar sahəsində fəaliyyət göstərən startapları ölkənin kosmik ambisiyalarını dəyişdirir: dövlət Hindistanın qlobal kosmik yarışda strateji və iqtisadi mövqelərini gücləndirmək üçün özəl innovasiyalar

"Sürətli dofamin düşmən deyil": "həzz hormonu" haqqında beş mif

Sosial şəbəkə lentini skroll etməyin və vertikal kontentə baxmağın beyin üçün zərərli, səy tələb edən məşğuliyyətlərin — məsələn, kitab oxumağın və canlı ünsiyyətin isə faydalı olduğu düşünülür. Sosial şəbəkələrdə guya "ucuz"

Agile-in böyük illüziyası: sənaye mühəndislik elmini orta əsr empirizminə necə dəyişdi?

Son onilliklərdə İT sənayesi "qalib gəlmiş Agile" paradiqması daxilində yaşayır. Onun effektivliyinə yönələn istənilən şübhə dərhal "köhnəlmiş şəlalə modelinə" bağlılıq kimi damğalanır. Lakin məsələy

Kevin Kelli: bizi yeni qeyri-müəyyənlik dövrü gözləyir

Məşhur futuroloq deyir ki, qeyri-müəyyənlik göstəricisi hazırda dərin "qırmızı zonadadır" və yaxın illərdə vəziyyətin asanlaşacağı görünmür. Hətta süni intellekti yaradan ekspertlər belə bundan sonra nə baş verəcəyin

Azərbaycandan tranzit keçməklə Ermənistana buğda göndəriləcək

Azərbaycandan tranzit keçməklə Rusiyadan Ermənistana buğda göndəriləcək. Sabah Rusiyadan Ermənistana Azərbaycandan tranzit keçməklə 11 vaqon buğda göndəriləcək. /

Yeni silahlanma yarışı: hesablama gücü uğrunda mübarizə

Hərbi imkanlar getdikcə daha çox data mərkəzlərindən asılı olur. İndi süni intellekt sahəsində geri qalan hökumətlər eksperimental texnologiyalara diqqət yetirirlər. Bir ekranda Sidneynin mərkəzində adi küçə mənzərəsi görünür

Dənizdə alovlanmalar: beynəlxalq səhiyyə sistemi necə formalaşıb?

Epidemioloq Katrin L. Uolles səhiyyə sahəsində beynəlxalq əməkdaşlığın nə qədər vacib olduğunu izah edir. Kruiz laynerləri dünyanın uzaq guşələrini görməyə imkan verən rahat üzən otellərdir. Amma epidemioloq kimi bilirə

Norveç yol ayrıcında: ölkə hələ də neft və qazdan asılı olan iqtisadiyyatını şaxələndirmək üçün mübarizə aparır

Yaxın Şərqdə müharibə fonunda yanacaq qiymətlərinin artması iqtisadi inkişaf üçün başqa mənbələr axtarmaq stimulunu azaldır. Norveç iqtisadiyyatını neft və qazdan digər mənbələrə keçirməyə getdikcə daha az maraq göstərir

Çat-botları yaltaqlıqdan necə uzaqlaşdırmaq olar?

2025-ci ilin yayında OpenAI ChatGPT 5-i təqdim etdi və onun əvvəlki versiyasını bazardan çıxardı. Köhnə modelin bir çox abunəçisi onun isti, mehriban tonuna bağlanmışdı və cazibədar robot yoldaşını itirdiklərinə görə narazılı


iqtisadi xeberler biznes krediti kicik biznes avtomobil xeberleri dollar mezenne